0-3 YAŞ ARASI ÇOCUKLARDA FİZİKSEL GELİŞİM

Fatima ÇELİK

 

İnsan yaşamın ilk üç yılı, tam fiziksel bağımlılıktan bağımsızlığa geçiş ve kendi kendine yetebilecek kadar hareket becerisi kazanma evresidir. Bu sürecin zaman çizelgesi çocuktan çocuğa farklılık gösterir. Ancak her yenidoğan çocuk büyüdükçe kademeli olarak ilerleme ve gelişme gösterir. Bu yazımda 0-3 yaş arası çocuklarda görülen temel gelişmeleri sıralayacağım.

0 – 3 Ay

Bu dönemde bebeğin ilk öğrendiği beceri baş kontrolüdür.

Bebekler bu aralıkta kaslarını ve hareketlerini kontrol etmeyi öğrenirler. Bu öğrenme süreci baş, kollar yani bedenin üst kısmından, bacaklara ve ayaklara yani aşağıya doğru ilerler. İlk zamanlarda bebek hareketleri doğal refleksler olarak tanımlanabilir. Örneğin yanağına dokunduğunuzda başını yana döndürür. Bu süreçte motor gelişimleri devam ederken, aynı zamanda çevreyle etkileşime girmeyi öğrenmeye başlarlar. Bir ay içinde bebek sırt üstü ya da yüz üstü yatarken kafasını yana çevirebilir, ellerini ve kollarını hareket ettirebilir.

3 – 6 Ay

Bu dönemdeki bebekte görülen en önemli gelişme baş ve omuz bölgesini kontrol etmeye başlamasıdır.

Motor hareket kabiliyetleri gelişmeye devam eder. 3 aylık bir bebek normal şartlarda sırt üstü ya da yüz üstü yatarken bacaklarını ileri geri ittirebilir, elleri ile oyuncakları kavrayabilirler. Bebek 3-4 aylarında yüz üstü yuvarlanabilir, 6 ayla birlikte sırt üstü yuvarlanabilir.

6 – 12 Ay

Bu dönemde bebek bağımsız bir şekilde oturabilir. Bu oturuş şekli ona çevresini gözlemleme ve keşfetme fırsatı verir.

Bebek 1 yaşına yaklaştıkça motor hareket kabiliyetleri gelişmeye devam eder ve bu gelişimle birlikte çevresini keşfetmeye başlar. Ortalama bir bebek 6 aylıkken herhangi bir destek almadan oturabilir ve 7-8 aylar arasında destek alarak ayakta durabilir. 9 aya yaklaşırken bebek elleri ve dirseklerini kullanarak ayağa kalkmaya çalışır ve 9 ayın sonuna doğru destekle yürümeye başlar. Ayakta durabilme becerisi edinmesi için biraz daha zamana ihtiyacı vardır.

12 – 24 Ay

Bebek yaşamının ikinci yılında yürüme becerileri iyileşmeye başlar.

12 aya gelindiğinde ortalama bir bebek kendi başına bir kaç adım atabilir. 13-15 aylar arasında yürüme becerileri artar ve odanın bir köşesinden diğer köşesine destek almadan yürüyebilir. Ayağı ile topa vurmak ya da elindeki topu hedef gözeterek atmak gibi daha kompleks hareketler 18 ayla beraber başlar. Bu zamanlarda bebekler koşmaya ve destek alarak merdivenlerden çıkmaya başlayabilirler. Bu becerileri kazanmak onları daha hareketli ve oyuncu yapar.

24-36 ay

2 ve 3 yaşları arasında bebeklerde denge becerisi gelişir ve bu sayede daha düzgün yürümeye başlarlar. Bu dönemde çocuk tek ayak üstünde durmayı, geriye doğru gitmeyi ve parmak uçlarında yürümeyi öğrenir. Ortalama bir çocuk 2 yaşına geldiğinde olduğu yerde zıplayabilir, 3 yaşındaysa artık bir nesnenin üzerinden atlayabilir kabiliyete gelir. 30-34 aylar arasında çocuklar destek almadan ve bir şeylere tutunmadan merdivenlerden yukarı doğru yürüyebilir. 35 aya geldiğinde çocuklar oyun alanlarında rahatlıkla koşup oynayabilir duruma gelirler. 3 yaş itibari ile de artık bir çocuk üç tekerlekli bir bisikletle rahatlıkla gezebilir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir