Bebeklerin beyinleri aynı anda birden fazla dili öğrenmek için donanımlıdır

Bir yabancı dil öğrenmeye çalışan her yetişkin, bunun ne kadar zor ve kafa karıştırıcı olduğunu bilir. İki dilli bir evde yetişen üç yaşındaki bir çocuk, İngilizce cümlelerine İspanyolca kelimeler eklediğinde, halk arasındaki yaygın inanışa göre iki dili karıştırmakta olduğu düşünülmektedir.

Araştırmalar bu düşüncenin doğru olmadığını göstermektedir.

Aslında erken çocukluk, ikinci bir dil öğrenmek için en iyi zamandır. Yetişkinler genelde ikinci dil öğrenirken nadiren ana dil seviyesinde akıcılık kazanırlar, fakat doğumdan iki dili öğrenen çocuklar genellikle her ikisinin de ana dil konuşmacıları haline gelir.

Burada sorulması gereken asıl soru şudur; bebekler için iki dili aynı anda öğrenmek kafa karıştırıcı mıdır?

Bebekler ne zaman dil öğrenirler?

Araştırmalar, bebeklerin daha doğmadan önce dil seslerini öğrenmeye başladığını göstermektedir. Bir annenin sesi, doğmamış bir bebeğin rahimde duyduğu en belirgin seslerden biridir. Bir bebek doğduğunda, annesinin kullandığı dil ile başka bir dil arasındaki farkı ayırt etmekle kalmaz, aynı zamanda dilleri ayırt etme yeteneğini de gösterebilir.

Dil öğrenimi, seslerin işlenmesine bağlıdır. Bütün dünyanın dilleri bir araya getirildiğinde yaklaşık 800 kadar ses oluşturur. Her dilde, bir dili diğerinden ayıran yaklaşık 40 ses ya da “sesbirim” kullanılmaktadır.

Doğumda, bebek beyninin alışılmadık bir yeteneği vardır: 800 farklı ses arasındaki farkı söyleyebilmektedir. Bu, bebeklerin bu aşamada maruz kaldıkları herhangi bir dili öğrenebileceği anlamına gelmektedir. Bebekler, hangi sesi daha fazla işittiklerini yavaş yavaş anlamaktadırlar.

6 ile 12 ay arasında, tek dilin konuşulduğu evlerde yetişen bebekler ana dildeki ses alt grubunda daha da uzmanlaşmaktadır. Bir başka deyişle, “anadil uzmanı” olmaktadırlar. 1 yaşına geldiklerinde, tek dilli bebekler, yabancı dil sesleri arasındaki farkları anlama becerilerini kaybetmeye başlamaktadırlar.

Bebeğin beyninin incelenmesi

Ya doğumdan iki dili birden duyan bebekler? Bebek beyni iki dilde uzmanlaşabilir mi? Eğer öyleyse, bu sürecin tek bir dilde uzmanlaşmaktan farkı nedir?

Bebek beyninin bir dile karşı iki dili nasıl öğrendiğini bilmek, konuşmayı öğrenirken ortaya çıkan gelişimsel dönüm noktalarını anlamak için önemlidir. Örneğin, iki dil konuşabilen çocukların aileleri, neyin tipik veya beklenmedik olduğunu ya da çocuğun tek bir dili öğrenen çocuklardan nasıl farklılaşacaklarını merak etmektedir.

Birlikte çalıştığım araştırmacılarla kısa süre önce, tek dilli (yalnızca İngilizce) ve iki dilli (İspanyolca-İngilizce) evlerden gelen 11 aylık bebeklerin duydukları dil seslerinin beyinlerindeki işlem sürecini inceledik. Manyetoensefalografi (MEG) adı verilen, bebekler İspanyolca ve İngilizce heceleri dinlerken beynin etkinliğini ve zamanlamasını kesin olarak saptayan, tamamen girişimsel olmayan bir teknoloji kullandık.

Tek dilli ve iki dilli evlerde yetiştirilen bebekler arasında bazı temel farklar bulduk.

11 aylıkken birçok bebeğin ilk kelimelerini söylemeye başlamasından hemen önce beyin kayıtları şu sonuçları ortaya çıkarmıştır:

  • Tek dilli, sadece İngilizcenin konuşulduğu evlerden gelen bebekler, yabancı bir dil olan İspanyolca sesleri değil, İngilizce seslerini işlemek için uzmanlaşmıştır.
  • İki dilli, İspanyolca ve İngilizcenin birlikte konuşulduğu evlerden gelen bebekler, her iki dilin de, yani İspanyolca ve İngilizcenin seslerini işlemek için uzmanlaşmıştır.

Bulgularımız, bebeklerin beyninin, bakıcılarından duydukları dil veya dillere göre kendilerini ayarladıklarını göstermektedir. Tek dilli bir beyin, sadece bir dilin seslerine göre kendini ayarlamakta ve iki dilli beyin, kendini iki dilin seslerine de ayarlamaktadır. 11 aylıkken bebek beynindeki faaliyet, maruz kaldıkları dili veya dilleri yansıtmaktadır.

2 dil birden öğrenmek iyi midir?

Bunun önemli sonuçları vardır. Tek dil ve iki dilli çocukların ebeveynleri, çocuklarının ilk kelimelerini söylemesine heveslidir. Bu, bebeğin ne düşündüğüyle ilgili daha fazla bilgi edinebilmek için heyecanlı bir zamandır. Bununla birlikte, özellikle de iki dilli ebeveynler için ortak bir endişe, çocuğun yeterince hızlı öğrenmemesidir.

Araştırmamızda, iki dilli bebeklerin, tek dilli bebekler gibi İngilizce seslerine eşit derecede güçlü bir beyin tepkisi gösterdiğini bulduk. Bu, iki dilli bebeklerin tek dilli bebeklerle aynı oranda İngilizce öğreniyor olduklarını göstermektedir.

Ayrıca, iki dilli çocukların ebeveynleri, çocuklarının bir dil öğrenerek yetişen çocuklar kadar kelime bilmeyeceğini de düşünmektedir.

Bir dereceye kadar bu endişe geçerlidir. İki dilli bebekler zamanlarını iki dil arasında bölmekte ve bu nedenle her bir dilde ortalama daha az kelime duymaktadır. Ancak, çalışmalar her iki dil de göz önünde alındığında iki dilli çocukların geride kalmadıklarını göstermektedir.

Her iki dil de birleştirildiğinde, iki dilli çocukların kelime öbeklerinin tek dilli çocuklarınkine eşit ya da onlardan daha büyük olduğu bulunmuştur.

Bir diğer endişe, iki dilli olmanın kafa karışıklığına neden olacağı düşüncesidir. Bu endişenin bir kısmı, iki dil konuşabilen bireylerin her iki dili de birleştirdikleri konuşma davranışı olan “dil değiştirme (iki dili konuşabilen insanların konuşurken farkında olmadan diller arası geçiş yapması)” nedeniyle ortaya çıkmaktadır.

Örneğin, İngilizce, İspanyolca ve Slovakça konuşan dört yaşındaki oğlum, İspanyolca ve İngilizce kelimelerin sonunda Slovakça çekim eklerini kullanmaya kadar gidiyor. Araştırmalar, iki dilli çocukların, çevrelerindeki iki dilli yetişkinlerin de bunu yapması nedeniyle dil geçişi yaptığını göstermektedir. İki dilli yetişkinlerde ve çocuklardaki dil değişimi gelişigüzel değil kurallara göre olmaktadır.

Tek dilli çocukların aksine, iki dilli çocukların bir dilde uygun kelimeyi çabucak bulamaması durumunda kolayca bir kelimeyi ödünç alabileceği başka bir dil bulunmaktadır. İki yaşındaki çocuklar bile kendi dillerini karşısındaki tarafından kullanılan dile uyacak şekilde düzenlemektedir.

Araştırmacılar, dil geçişinin iki dilli bir çocuğun normal dil gelişiminin bir parçası olduğunu belirtmektedir. Bu, onları fazladan bilişsel cesaret veren “iki dil avantajı” sağlamaktadır.

İki dilli çocuklar avantajlıdır

Dünyanın dört bir yanındaki küçük çocuklar aynı anda iki dil öğrenebilmektedir. Aslında, dünyanın birçok yerinde, iki dilli olmanın bir istisna değil kaide olması gerekmektedir.

İki dil arasındaki dil geçişlerinde sürekli olarak dikkate ihtiyaç duyulmasının çeşitli bilişsel avantajları olduğu son dönemlerde daha iyi anlaşılmaktadır. Araştırmalar, iki dilli yetişkinlerin ve çocukların beyinlerinin daha iyi yürütme işlevi gösterdiğini, yani dikkati değiştirip görevler arasında geçiş yapabildiklerini ve sorunları daha kolay çözdüklerini bulmuştur. Ayrıca, iki dil bilen bireylerin artan meta-dilbilimsel becerilere (kendi başına dil üzerinde düşünme ve bunların nasıl çalıştığını anlama becerisi) sahip olduğu bulunmuştur. İki dilli olmanın üçüncü bir dili öğrenmeyi kolaylaştırdığına dair kanıtlar vardır. Dahası, ikili dil deneyiminin, yaşlanmayla birlikte gelen bilişsel düşüşe ve Alzheimer hastalığına karşı koruyucu etkileri olduğu düşünülmektedir.

Çocuğunuzun birden fazla dili bilmesini istiyorsanız, erken yaşta, hatta ilk dilini konuşmaya başlamadan önce başlamak en iyisidir. Çocuğunuzun kafası karışmayacaktır; aksine iki dil bilmek diğer kavrama biçimlerinde de bir artış sağlayabilmektedir.

kaynak : https://qz.com/666364/babies-brains-are-wired-to-learn-multiple-languages-at-once/

çeviren : Başak Bilgin

Güncel

Son günlerde toplumumuzun sıkça konuştuğu bir konu : çocuk cinsel istismarı ve pedofili. Bu iki kavram , her zaman konuşulması ve üzerine düşünülüp çözüm üretilmesi gereken konular. Hepimizi çok yakından ilgilendiren bu konu hakkında Türkiye Psikiyatri Derneği bilgilendirme amaçlı ayrıntılı bir rapor yayınladı. Bilgilendikçe ve işlenen her türlü suça sessiz kalmadıkça daha sağlıklı ve huzurlu bir toplumda yaşayabileceğimizi biliyor, bu ayrıntılı raporu okumanızı öneriyoruz ;

http://www.psikiyatri.org.tr/uploadFiles/219201618057-CocukCinsel_istismar_bilgilendirme_dosyasi.pdf

 

haberler

Geçtiğimiz günlerde tün dünyayı heyecanlandıran önemli bir gelişme haberi duyuldu. Bir Türk genci yeni bir galaksi buldu! Bilim insanı Burçin Mutlu Pakdil ile yapılan bu eğlenceli röportajı okurken siz de heyecanlanacaksınız !

http://www.5harfliler.com/roportaj-burcinin-galaksisi-fizik-aski-karadeliklere-zaafi-hazir/

Dünya’nın keşfedilen en eski melodisi

http://www.kiyimuzik.com/du%CC%88nyamizin-bilinen-en-eski-melodisi/

Ev ödevleri konusunda yapılan etkileyici bir çalışma ; özetle çocuklar evde ödev yapmasın, oyun oynayıp çocukluklarını yaşasınlar ki bu onlar için daha faydalıdır diyor!

http://www.salon.com/2016/03/05/homework_is_wrecking_our_kids_the_research_is_clear_lets_ban_elementary_homework/

Sizce de çok benzemiyor mu ? J

http://www.nolm.us/cope-atilmis-sofbeni-robot-zanneden-kucuk-cocuk/

Bir müzik enstrümanı çalan kişiler ve çalmayan kişiler arasında yapılan, beyin üretkenliği üzerine çalışılmış bir araştırmayı içeren bir makale ;

https://www.theguardian.com/education/2016/oct/24/want-to-train-your-brain-forget-apps-learn-a-musical-instrument

Ebeveynler çocukları için her zaman en iyisini isteyip, en doğrusunu aktarmaya çalışırlar. Bazen ‘en iyisi olmaya’ o kadar kaptırırlar ki, çocuklarına verebilecekleri zararı fark edemezler bile ! Bu durumun çocuklara olan etkileri üzerine Singapur’da yapılmış bir araştırma haberi ;

http://www.egitimpedia.com/arastirma-kontrolcu-ailelerin-cocuklari-mukemmeliyetci-ve-kaygili-oluyor/

Ülkemizin yetiştirdiği önemli değerlerden biri olan Ceyda Torun, ilk uzun metrajlı belgeseli ‘Kedi’ ile pek çok ödül aldı. Belgeseli  izlerken çocuğunuz ile hoş vakit geçirebilir, mahallenin kedilerinin ışıklar söndükten sonra neler yaptıklarını birlikte keşfedebilirsiniz!

http://www.filmloverss.com/ceyda-torun-un-kedi-belgeseli-amerika-nin-en-cok-izlenen-belgesellerinden-birisi-oldu/

Medya ve internet çocuklar için uygun olmayan pek çok görsel içerik barındırıyor ve onların arasından en etkileyici olanları çizgi filmler. Pek çok çizgi film karakteri çocukları şiddete teşvik eden ve zihinsel gelişimlerini olumsuz yönde etkileyecek davranışlarda bulunuyor.

http://www.bbc.com/turkce/haberler-dunya-39404590